شاپ

یک سایت سیستم وبلاگدهی تاپس بلاگ – ساخت وبلاگ رایگان دیگر

گت بلاگز وب‌گردی همه چیز راجع به «فشارخون»

فشار خون از شایع‌ترین اختلال‌های متابولیک و از گروه بیماری‌هایی است که از آنها با نام قاتل خاموش یاد می‌شود.

همه چیز راجع به «فشارخون»

به گزارش گروه وبگردی گروه تحریریه سایت جوان، فشار خون از شایع‌ترین اختلال‌های متابولیک و از گروه بیماری‌هایی است که از آنها با نام قاتل خاموش یاد می‌شود. این بیماری در گذشته متعلق به دوران میانسالی و پیری بود ولی امروزه با زیاد کردن مصرف فست‌فودها، زندگی ماشینی، چاقی، کم‌تحرکی و استرس‌های روزانه در 20 و 30 سالگی نیز دیده می‌شود. از آنجایی که فشار خون در اغلب موارد بی‌علامت هست، افراد نسبت به درمان آن توجه کافی نشان نمی‌دهند.

عبارات مهم : کنترل
درنتیجه به مرور وقت دچار آسیب عروقی و فرسایش در اندام‌های بدن می‌شوند و ناگهان با یک عارضه جدی مواجه خواهند شد که شاید برگشت‌پذیر هم نباشد. پیگیری درمان حتی در مراحل اولیه فشار خون نقشی اساسی در سلامت و کیفیت زندگی طی سال‌های آینده ایفا می‌کند. جهت این منظور راه‌های درمانی مختلفی با مزایا و معایب متعدد وجود دارد که هر کدام جهت یک گروه از بیماران مناسب هستند؛ از راهکارهای خانگی، ورزش و عوض کردن رژیم غذایی گرفته تا قرص و دارو. این مقاله شما را با ‌جزییات تمام درمان‌های فشار خون آشنا می‌کند.

غیرقابل‌علاج ولی قابل‌کنترل

فشار خون مانند بسیاری از بیماری‌های متابولیک از جمله دیابت، کم‌کاری تیرویید، چربی خون و… غیرقابل‌‌درمان ولی قابل‌کنترل هست. به عبارت دیگر، افراد مبتلا به فشار خون باید تا آخر عمر از راهکارهای درمانی آن پیروی کنند.

البته اگر فرد در مرحله پیش‌فشار خون (حداکثر فشار 140 روی 90) باشد، می‌تواند با شیوه زندگی درست، ورزش منظم، چربی سوزی و رعایت نکات تغذیه‌ای، فشار خون خود را به حد طبیعی برساند و از دارو بی‌نیاز شود ولی فشار خون معمولا در عواملی ریشه دارد که فقط به شیوه زندگی مربوط نمی‌شوند، عواملی مثل زمینه ژنتیکی، اختلال‌های ساختاری عروق، پرسشها کلیه و… همگی می‌توانند در بروز این بیماری نقش داشته باشند. از آنجایی که بسیاری از این عوامل غیرقابل‌اصلاح هستند، فشار خون در اغلب موارد بدون مصرف دارو تحت‌کنترل قرار نمی‌گیرد، به‌خصوص اگر بالاتر از 160 روی 100 باشد. البته نقش شیوه زندگی درست در کنترل فشار و کم کردن دوز داروها را نمی‌توان نادیده گرفت.

راه‌های کنترل فشار خون

همه چیز راجع به «فشارخون»

تعریف فشار خون کنترل‌شده در سال‌های گذشته براساس بیماری‌های مختلف، متفاوت بود ولی در سال‌های اخیر اعداد یکسانی جهت آن درنظر گرفته شده است هست. طبق آخرین دستورالعمل‌ها، فشارخون سیستولی (فشار بالایی) باید زیر 140 و فشار خون دیاستولی (فشار پایینی) باید زیر 90 باشد. جهت رسیدن به این اهداف راهکارهای غیردارویی و دارویی مختلفی وجود دارد که در ادامه به آنها اشاره می‌شود.

1. کم کردن وزن: افراد مبتلا به فشار خون باید دارای BMI یا نمای توده بدنی زیر 25 باشند. جهت به دست آوردن نمای توده بدنی کافی است وزن خود (به کیلوگرم) را بر قد (به متر) به نمای 2 تقسیم کنید. جهت مثال اگر وزن 70 کیلوگرم و قد 170 سانتی‌متر باشد باید 70 را در صورت تقسیم و 7/1 به نمای 2 را در مخرج کسر قرار دهید. میزان نمای توده بدنی در حالت طبیعی باید بین 20 تا 25 باشد.

2. اصلاح تغذیه: زیاده‌روی در مصرف نمک یکی از عوامل مهم فشار خون هست. به‌طور کلی، توصیه می‌شود مقدار نمک مصرفی روزانه اعم از نمک موجود در غذاهای مصرفی، چیپس، پفک و… کمتر از 6 گرم باشد. در مقابل، زیاد کردن مصرف میوه و سبزی تازه به‌دلیل برخورداری از پتاسیم می‌تواند به کنترل فشار خون کمک کند. تحقیقات نیز نشان داده‌اند مصرف موز و مکمل‌های حاوی پتاسیم خطر عوارض فشار خون مثل سکته‌های مغزی را کم کردن می‌دهد. یکی دیگر از راهکارهای تغذیه‌ای در کنترل فشار خون، کم کردن مصرف چربی و غذاهای چرب هست. الکل نیز فشار خون را اوج می‌برد و باید کنار گذاشته شود.

3. ورزش روزانه: مبتلایان به فشار خون باید روزانه حداقل 30 دقیقه فعالیت ورزشی مثل پیاده‌روی سریع داشته باشند. البته بهتر است ورزش تحت کنترل و مشورت دکتر انجام شود، به‌خصوص اگر فرد دچار تنگی و گرفتگی عروق باشد. این افراد به هیچ وجه نباید از ورزش منع شوند ولی در صورت بروز درد یا احساس سنگینی در قفسه سینه باید ورزش را قطع و جهت آگاهی از محدودیت‌های مورد نیاز با دکتر خود مشورت کنند.

فشار خون از شایع‌ترین اختلال‌های متابولیک و از گروه بیماری‌هایی است که از آنها با نام قاتل خاموش یاد می‌شود.

4. درمان‌های دارویی: درصورتی که فشار خون با اصلاح تغذیه، شیوه زندگی درست و چربی سوزی به حد طبیعی نرسد باید درمان‌های دارویی را شروع کرد. فشار خون اغلب به‌دلیل تنگی عروق یا زیاد کردن فعالیت و پمپاژ قلب ایجاد می‌شود. داروهای فشار خون نیز با گشاد کردن عروق یا کم کردن قدرت پمپاژ قلب بر میزان فشار اثر می‌گذارند. هر گروه از این داروها مکانیسم‌های به‌خصوصی دارند که در ادامه به شایع‌ترین آنها اشاره می‌شود.

دیورتیک‌ها: گروه دارویی اول در درمان فشار خون بالا، دیورتیک‌ها یا داروهای مدر هستند. این داروها با زیاد کردن مقدار ادرار از حجم خون داخل رگ‌ها می‌کاهند تا فشار واردشده بر آنها را پایین بیاورند. از معروف‌ترین این داروها می‌توان به هیدروکلروتیازید، تریامترن اچ، لازیکس یا فورزماید و اسپیرونولاکتون اشاره کرد. داروهای مدر بهتر است صبح‌ها مصرف شوند تا با زیاد کردن ادرار در خواب شبانه اختلال ایجاد نکنند.

بتابلوکرها: داروهای بلوک‌کننده گیرنده‌های بتا از جمله متورال و پروپرانولول اغلب در بازار به‌عنوان داروهای قلبی آشنا می‌شوند ولی در عین حال فشار خون را هم پایین می‌آورند. این داروها معمولا 2 بار در روز مصرف می‌شوند.

مهارکننده‌های ACE و ARB‌ها

از این گروه دارویی می‌توان به لوزارتان، والزارتان، کاپتوپریل و انالاپریل اشاره کرد. این داروها از تنگ شدن عروق به واسطه یک هورمون خاص جلوگیری می‌کنند.

آلفابلوکرها: داروهای بلوک‌کننده گیرنده‌های آلفا نه‌تنها به گشاد شدن عروق و کم کردن فشار خون کمک می‌کنند، بلکه جهت بزرگی پروستات نیز بافایده هستند. از گروه این داروها می‌توان به پرازوسین و ترازوسین اشاره کرد.

همه چیز راجع به «فشارخون»

بلوک‌کننده‌های گیرنده‌های کلسیمی

این داروها با توجه به نوع دارو می‌توانند موجب مهار سرعت هدایت دهلیزی-بطنی و سینوسی-دهلیزی و شل‌شدن عضلات دیواره قلب و عضلات صاف عروق ‌شوند. از این گروه داروها می‌توان به امیلودیپین، وراپامیل و دیلتیازم اشاره کرد.

گشادکننده‌های مستقیم عروق: این داروها معمولا جهت فشارخون‌های مقاوم تجویز می‌شوند. هیدرالازین و ماینوکسیدیل از نمونه‌های این گروه دارویی هستند.

5. برطرف عامل زمینه‌ای: فشار خون در بیش از 80 درصد از موارد علت خاصی ندارد و به دلایل ارثی و ژنتیکی ارتباط داده می‌شود. این نوع فشار خون، اولیه یا ایدیوپاتیک نام دارد، ولی درصد محدودی از موارد فشار خون به علل ثانویه مثل مصرف داروهای خاص از جمله کورتون‌ها، تنگی‌عروق کلیه، بیماری‌های تومورال، تومورهای هیپوفیز، بیماری کوشینگ و… رخ می‌دهند. جهت کنترل این نوع فشار خون باید در قدم اول به عوض کردن یا کم کردن دوز داروی عامل یا برطرف بیماری زمینه‌ای پرداخت.

فشار خون از شایع‌ترین اختلال‌های متابولیک و از گروه بیماری‌هایی است که از آنها با نام قاتل خاموش یاد می‌شود.

انتخاب دارو براساس شرایط بیمار

هر گروه از داروهای فشار خون جهت گروه خاصی از بیماران مناسب هستند. جهت مثال بیماران دیابتی بهتر است جهت کم کردن فشار خون از داروهای لوزارتان، والزارتان و کاپتوپریل استفاده‌ کنند. داروهای پرازوسین یا ترازوسین نیز جهت افراد با پرسشها پروستات و اختلالات ادراری مناسب‌تر هستند. داروهای بلوک‌کننده گیرنده‌های کلسیمی مثل آملودیپین نیز جهت افراد مبتلا به آسم در ارجحیت قرار دارند. اگر هم فرد سابقه سکته قلبی یا تنگی رگ داشته باشد، بهتر است از داروهای بلوک‌کننده بتا مثل متورال استفاده کند. درواقع، این وظیفه دکتر معالج است که با در نظر گرفتن شرایط فرد، بیماری‌های زمینه‌ای و عوارض دارویی به تجویز نسخه مناسب جهت هر بیمار بپردازد.

برای اثرگذاری به دارو وقت بدهید

داروهای فشار خون جهت اثرگذاری نزدیک به 4 هفته وقت مورد نیاز دارند. پایین آوردن ناگهانی فشار خون می‌تواند با علائمی مانند سرگیجه همراه باشد لیکن بدن به فشار خون اوج عادت می‌کند و نمی‌تواند به سرعت خود را با فشار خون پایین تطبیق دهد. بنابراین فشار خون باید به‌تدریج تحت‌کنترل قرار گیرد. البته اگر بیمار به واسطه فشار خون اوج دچار عارضه حادی مثل سکته قلبی یا نارسایی قلبی یا خونریزی انتهای چشم شده است باشد باید به سرعت تحت درمان‌های کاهنده فشار قرار بگیرد. اگرچه در این افراد نیز فشار خون نباید ناگهان به میزان کمتر از 160 روی 100 برسد.

همه چیز راجع به «فشارخون»

هر دارو عارضه خاص خود را دارد

هر یک از گروه‌های دارویی، عوارض جانبی خاص خود را دارند. البته تمامی این عوارض دارای درصد هستند؛ یعنی ممکن است در بعضی از افراد اصلا ایجاد نشوند. متاسفانه در کاتالوگ‌های دارویی، میزان درصد عوارض جانبی ذکر نمی‌شود و فقط از آنها نام برده می‌شود. درنتیجه از قبل خواندن عوارض در بروشور دارو می‌تواند باعث نگرانی بی‌جا و خودداری بیمار از مصرف دارو شود. جهت مثال یکی از عوارض جانبی داروی کاپتوپریل، آنژیوادم هست. در این اوضاع فرد دچار تورم صورت و لب و تنگی نفس شدید می‌شود، ولی احتمال وقوع این عارضه تنها 1 درصد است.

متاسفانه بیمار ممکن است بدون آگاهی از این احتمال پایین، خود را از مزایای مصرف دارو منع کند. بنابراین توصیه می‌شود جهت برطرف نگرانی در مورد عوارض جانبی حتما با دکتر مشورت داشته باشید و سرخود مصرف دارو را قطع نکنید. در صورت وقوع عوارض جانبی هم می‌توانید با مراجعه به دکتر نوع دارو یا دوز آن را عوض کردن دهید. مورد نیاز به ذکر است تمامی داروهای فشار خون می‌توانند تا حدودی با اختلالات جنسی در مردها همراه باشند. البته این عارضه نیز با عوض کردن دارو یا دوز آن برطرف خواهد شد.

بارداری و درمان فشار خون

در صورت وقوع بارداری با وجود فشار خون، فرد باید در مناسب ترین وقت نسبت به عوض کردن داروهای مصرفی خود (تحت نظر پزشک) اقدام کند. اغلب داروهای فشار خون جهت خانم‌های باردار منع مصرف دارند. از داروهای مجاز در این دوران می‌توان به متیل‌دوپا، هیدرالازین و لابتالول اشاره کرد.

خطر قطع یا کم کردن دوز دارو بدون مشورت پزشک

قطع خودخواسته یا ناخواسته دارو در افراد مبتلا به فشار خون مزمن با خطر عوارض اورژانسی همراه هست. در این شرایط، فشار خون به‌طور ناگهانی به میزان قابل‌توجهی اوج می‌رود و فرد را دچار عوارضی مثل سکته‌های قلبی و مغزی، نارسایی کلیه، خونریزی پشت شبکیه چشم و… می‌کند. بنابراین قطع خودسرانه داروهای فشار خون و بسیاری از بیماری‌های متابولیک دیگر مثل دیابت، کم‌کاری تیرویید و چربی خون به هیچ وجه توصیه نمی‌شود. البته احتمال وقوع فشار خون اورژانسی در موارد ناشناخته فشار نیز وجود دارد. در این شرایط فرد از ابتلای خود به فشار خون آگاهی ندارد و ناگهان با یک عارضه جدی مثل سکته یا نارسایی کلیه متوجه آن می‌شود. این افراد نیز باید جهت کم کردن فشار خون به‌طور موقت تحت درمان وریدی قرار بگیرند.

قرص زیرزبانی درمان موقت است

قرص‌های زیرزبانی از گروه داروهای حاوی نیتروگلیسیرین هستند که معمولا به صورت قرص‌های ژله‌ای قرمزرنگ به فروش می‌رسند. اثر این دارو بسیار سریع و کوتاه‌مدت هست؛ یعنی در عرض 1 تا 3 دقیقه شروع به اثرگذاری می‌کند و طی 30 دقیقه نیمه‌عمر آن تمام می‌شود.

بنابراین فقط در موارد اورژانسی کاربرد دارد. جهت مثال اگر فرد به واسطه فشار خون اوج دچار درد شدید قلبی شود و در عین حال دارای پرسشها عروق کرونر باشد، می‌تواند تا اثرگذاری داروهای دیگر از قرص زیرزبانی استفاده کند. یکی از عوارض جانبی این قرص‌ها، سردردهای بی‌خطر است که معمولا با ادامه مصرف دارو برطرف می‌شود. حداکثر دوز مجاز مصرف قرص زیرزبانی تا رسیدن به اورژانس بیمارستان 3 بار به فاصله 5 تا 15 دقیقه هست. البته اگر با اوج رفتن فشار خون فرد دچار عوارضی مثل خونریزی یا سکته مغزی شده است باشد نباید به صورت خودسرانه از این دارو استفاده کند.

زمانی که خونریزی یا سکته مغزی اتفاق می‌افتد، بدن فشار خون را اوج می‌برد تا خونرسانی به ناحیه آسیب‌دیده را زیاد کردن دهد. جهت مثال اگر خونریزی مغزی به واسطه فشار اتفاق افتاده باشد نباید طی 24 ساعت اول فشار خون را به زیر 180 روی 130 رساند. در ساعات اولیه سکته مغزی بدون خونریزی نیز فشار خون نباید به کمتر از 230 روی 130 برسد. اگر شما نیز دارای بیماری زمینه‌ای هستید، حتما از قبل درمورد نحوه مصرف قرص زیرزبانی و منع مصرف آن با دکتر خود مشورت کنید.

وقتی فشار خون نسبت به دارو مقاوم می‌شود

فشار خون مقاوم به وضعیتی گفته می‌شود که در آن بیمار با مصرف 3 گروه دارویی متفاوت (که حداقل یکی از آنها دیورتیک باشد) با حداکثر دوز مجاز موفق به کنترل فشار خون نشود. این نوع فشار خون خیلی مرسوم نیست و زیاد در بیمارانی دیده می‌شود که دارای علت زمینه‌ای غیرقابل‌اصلاح هستند. جهت مثال بیماران دیالیزی و افرادی که دچار تنگی عروق کلیه یا کیست‌های کلیوی شدید هستند، معمولا در کنترل فشار خون خود دچار مسئله می‌شوند. البته با برطرف عامل زمینه‌ای از طریق پیوند کلیه، گشاد کردن رگ‌های کلیه با استفاده از بالن و… می‌توان فشار خون این افراد را هم تحت‌کنترل درآورد.

فشار خون روپوش سفید نیازی به درمان ندارد

فشار خون روپوش سفید، وضعیتی است که در آن فرد در مواجهه با دکتر و استرس ناشی از آن دچار زیاد کردن فشار خون می‌شود ولی در منزل فشار خون طبیعی دارد. جهت اثبات این عنوان گاهی مورد نیاز است فشار خون جهت 24 ساعت با دستگاه هولتر ثبت شود. هولتر فشار خون دستگاهی است که به فرد وصل می‌شود و جهت یک شبانه‌روز در منزل، محیط کار و… روی بدن باقی می‌ماند. بعد از گذشت 24 ساعت فرد باید دوباره به مطب دکتر مراجعه کند و دستگاه را تحویل دهد. فشار خون روپوش سفید نیازی به درمان دارویی ندارد. البته تحقیقات ثابت کرده‌اند این افراد نیز در آینده در معرض عوارض فشار خون قرار دارند. بنابراین باید تحت پیگیری منظم قرار بگیرند.

کاهش فشار خون به روش سنتی

تاثیر گیاهانی مثل چای ترش و موادی که در طب سنتی جهت کم کردن فشار خون تجویز می‌شوند هنوز نیازمند تحقیقات استاندارد و مطالعات اختصاصی هست. بنابراین تجویز این محصولات در مطب به جای درمان‌های مرسوم تا وقت اثبات تاثیرگذاری آنها امکان‌پذیر نیست. در مقابل، تاثیر بعضی از مواد غذایی مثل چای، قهوه و نمک بر زیاد کردن فشار خون به اثبات رسیده هست. درنتیجه باید مصرف آنها را به حداقل رساند.

قبل از اندازه‌گیری فشار خون بخوانید

اندازه‌گیری فشار خون مستلزم به رعایت دستورالعمل‌های خاص هست. جهت بررسی دقیق میزان فشار خون باید فشار هر دو دست اندازه‌گیری شود. فشار دستی که زیاد هست، فشار خون مهم شما محسوب می‌شود. توصیه بعدی، مصرف نکردن خوراکی‌های حاوی کافئین مثل چای و قهوه، استعمال دخانیات و فعالیت بدنی شدید 30 دقیقه قبل از اندازه‌گیری فشار خون هست. فشار خون نباید در حالت ایستاده اندازه‌گیری شود. جهت این منظور باید حداقل 5 دقیقه در حالت نشسته قرار بگیرید.

سپس دست خود را روی میز در جهت قلب قرار دهید و فشار خون را اندازه‌گیری کنید. فشارسنج‌های بازویی نتیجه های دقیق‌تری از دستگاه‌های مچی دارند. دستگاه‌های جیوه‌ای نیز از دستگاه‌های دیجیتال دقیق‌تر هستند. بنابراین باید نتیجه های دستگاه دیجیتال فشار خون را جهت حداقل 1 بار با دستگاه جیوه‌ای موجود در مطب مقایسه کرد.

از طرفی، کاف فشارسنج نباید نسبت به دور بازو خیلی بزرگ یا کوچک باشد. در غیر این صورت ممکن است فشار خون به صورت کاذب اوج یا پایین نشان داده شود. شیلنگ متصل به کاف نیز باید در رویه قدام آرنج قرار بگیرد. توجه داشته باشید که فشار خون در طول شبانه‌روز براساس فعالیت‌ها و شرایط فرد متغیر هست. جهت مثال در لحظه استرس یا خشم فشار خون اوج می‌رود و در وقت خواب و استراحت پایین می‌آید. آنچه جهت دکتر اهمیت دارد، میانگین فشار خون در 24 ساعت است.

منبع:برترین ها

انتهای پیام/

واژه های کلیدی: کنترل | دارویی | درمانی | بیماری | درمان مو | درمان فشار خون | فشارخون | قاتل خاموش

نویسنده : topsblog